tr | en

Man Tarihçesi


 

1966 yılı MAN Truck & Bus tarihinde bir ilke şahit oldu. MAN Truck & Bus, ilk kez Almanya dışında bir üretim gerçekleştirdi. Yurt dışında üretim için, Türkiye pazarı çok uygundu, çünkü ülkede yolcu taşımacılığı ve yük taşımacılığı yüksek oranlarda karayolu ile gerçekleştiriliyordu. MAN kamyonları ve otobüsleri de 1950’lerden beri Türkiye pazarında tanınıyor ve kullanılıyordu. MAN ile işbirliği içerisindeki Ercanlar Şirketi, ülkede MAN araçlarının satışını gerçekleştiriyordu. O dönemlerde MAN, Türkiye’deki ticari araçlar pazarının %20’sini elinde bulunduruyordu.

 

1962 yılında ülke şartlarının değişmesi ve kamyon ithalatının yasaklanması gündeme gelinceye kadar işbirliği sorunsuz devam etti. Kamyon ithalatı yasağı sadece tamamıyla bitmiş araçları kapsıyordu. Bu nedenle MAN Truck & Bus ve Ercanlar Şirketi, kamyon parça ithalatını sürdürerek araçların Türkiye’de montajının gerçekleştirilmesine karar verdiler.

 

Böylece MAN Türkiye A.Ş., 5 Mart 1966 tarihinde 1/3 sermayesi MAN Truck & Bus'a ait olarak Tevfik Ercan’ın sahip olduğu Ercanlar Şirketi ortaklığıyla MAN Kamyon ve Otobüs Sanayi A.Ş. (MANAŞ) adıyla İstanbul’da kuruldu ve aynı yıl fabrika tesisleri hizmete girdi. Fabrikanın 25 Mayıs 1967’de üretime geçmesinden sadece birkaç gün sonra, 29 Mayıs 1967’de Türkiye’de üretilen ilk araç banttan çıktı: orta sınıf kamyon segmentinde yer alan ve1957’den bu yana MAN tarafından üretilen 520 H. modeli, halk arasındaki tabiriyle burunlu kırmızı MAN.

 

Kamyon üretiminin ardından 1968 yılında otobüs üretimine başlandı. 535 modeli seyahat aracı Türkiye şartlarına göre revize edilerek üretime geçildi. Ayrıca üst yapı montajı Türk firmaları tarafından gerçekleştirilen 420 FOC tipi şasiler de üretilmeye başlandı.

 

MANAŞ, İstanbul’da sadece Almanya’dan gelen komponentlerin montajını yapmıyor, aynı zamanda kendi tesislerinde parça da üretiyordu. O dönemlerde Türk hükümeti, ülkemizde üretilen komponentlerin çoğunlukta kullanılmasını destekliyordu. MANAŞ tesislerinde üretilen komponentler, orjinallerine sadık kalınaraküstün kalite ile imal ediliyor ve bu konuda da başarı sağlanıyordu. Üretilmeyen bazı parçalar ise Türk tedarikçilerinden temin ediliyordu. 1969 yılından sonra kamyon kabinlerinin ithalatının da yasaklanmasının ardından MANAŞ, kabinleri de üretme kararı aldı.

 

1980 yılına kadar üretimlerini ve satışlarını başarıyla sürdüren MANAŞ, 1980 yılında ihracata eğilme kararı aldı. Türkiye’nin jeopolitik konumunun avantajı nedeniyle yakın bölgelere ve Orta Asya’ya ihracat kolaylıkla gerçekleştirilebilirdi. 1981 yılının başında MANAŞ, Bağdat’ta düzenlenen fuarda, yeni 16.190 H modeli su tankerini, 16.190 HK modeli damperli kamyonunu tanıttı. Mısır ve Kuveyt yetkilileri, MANAŞ araçlarının Mısır, Irak ve Suriye’de satışını gerçekleştirmek için 1981 yılının Şubat ayında MANAŞ yetkilileriyle bağlantıya geçtiler. 1981 yılının sonunda ise Lübnan ile bir bayi sözleşmesi imzalandı.

 

Türkiye’de esen olumlu ve istikrarlı hava nedeniyle 1981 yılında bir motor fabrikasının kurulmasına yönelik proje çalışmaları başlatıldı ve 1/3 hisse oranı MAN’a ait MAN-Motor fabrikası kuruldu. Ancak fabrikanın yeri bu kez Ankara olarak belirlendi. Mart 1982’de Genel Kurul toplandı ve Kasım ayında da MAN Motor çalışanları eğitim için Nürnberg’deki motor fabrikasını ziyaret ettiler.

 

İki yıllık çalışmanın ardından 27 Kasım 1984 tarihinde Ankara’da dönemin Başbakanı Turgut Özal, Bakanlar, Milletvekilleri, Bavyera Ekonomi ve Ulaştırma Bakanı, Ercan Holding yetkilileri ve MAN Truck & Bus Yönetim Kurulu’nun katılımıyla MAN Motor Fabrikası açıldı. Aynı yıl İstanbul MANAŞ’a 400 adet motor teslim edildi.

 

1985 yılında kamyon fabrikaları Ankara’da işletmeye alındı ve İstanbul otobüs üretimi üzerine yoğunlaştı. Ancak yaşanan krizler nedeniyle Ağustos 1988’de üretime ara verildi ve bankaların şirketi desteklemeleri gündeme geldi. 1990 yılında üretime tekrar başlandı. Ancak 1992 yılında yaşanmaya başlanan zorluklar nedeniyle, 1988 yılında gündeme getirilen ancak sonuçsuz kalan MAN Truck & Bus'ın yönetimi devralması tekrar gündeme geldi. Uzun görüşmelerin ardından MAN Truck & Bus, %30 oranında MANAŞ ‘a ortak oldu ve 1995 yılında MANAŞ’ın tüm idari ve endüstriyel yönetimini devraldı. Otobüs üretimi İstanbul’dan Ankara’ya nakledilerek tüm üretim tesisleri Ankara’da birleştirildi. Yürütme Kurulu üyesi olarak Sayın Tunç Koman, Yürütme Kurulu Başkanı olarak da Sayın Fahrnberger atandı.

 

SL 232 belediye otobüsünün üretiminin ardından aynı yıl S2000 seyahat otobüsünün üretimine geçildi.

 

1996 yılında motor fabrikası satın alındı. 1997’de üretim kapasitesi günlük olarak 4 otobüse çıkarıldı ve MAN Truck & Bus'ın hisseleri %81’e yükseldi. 2002 yılında “8,5 Projesi” ile otobüs üretim kapasitesi iki katına çıkarıldı ve MAN Truck & Bus Grubu’nun MANAŞ sermaye yapısı içerisindeki hisse oranı %99,9'a ulaştı ve şirket ismi “MAN Türkiye A.Ş.” olarak değiştirildi.

 

2003 ylında Türk pazarına Fortuna ismi ile giren ve dünya pazarına ilk kez Ekim 2002 Hannover Fuarı’nda Lion’s Coach (tek aks) ve Lion’s Top Coach (çift aks) ismiyle tanıtılan otobüsler, MAN Truck & Bus'ın yeniden yapılanma ile başlayan tasarım çalışmalarında Türk mühendis ve tasarımcılarının katılımıyla gerçekleştirilen ilk seyahat otobüsü olarak MAN tarihine geçti ve İstanbul’da bir törenle müşterilere ve otobüs yolcularına tanıtıldı.

 

Kapasite artırım projesi olan “Evolution 2004” ile fabrika, yılda 2000 adet otobüs, bir başka deyişle, her 100 dakikada bir otobüs üretecek kapasiteye ulaştı ve endüstriyel üretime geçildi. Düzenlenen açılış törenine Başbakan Recep Erdoğan’ın yanı sıra Bakanlar, Milletvekilleri, MAN Truck & Bus Yönetim Kurulu üyeleri, müşteriler, yan sanayiciler ve kalabalık bir basın ordusu katıldı.

Evolution 2004 ile toplam üretim alanları %26 artırılarak 47.000m²’ye çıkarıldı. Boyahane alanları, ambarlar genişletildi, kapalı üretim alanları büyütüldü ve üretimde kullanılan teçhizatlarda iyileştirmeye gidildi. MAN Türkiye, 80 Milyon Euro’yu aşan yatırımlarla MAN Truck & Bus'ın otobüs üretim üssü haline geldi.

 

Aynı yıl Fortuna seyahat otobüsünün üç akslı modeli Fortuna Mega basına tanıtıldı.

 

Bu otobüsler kriterleri form, fonksiyon ve yenilik olan dünyanın en prestijli tasarım ödüllerinden Reddot “Winner 2003” ödülünü alarak kalitelerini tescil ettiler. Ayrıca yeni nesil TGA inşaat serisi de düzenlenen bir gecede çok sayıdaki davetliye tanıtıldı.

 

MAN Türkiye, 2000’li yıllarda en yüksek Kurumlar Vergisi ödeyen ve başarılı ihracatlar gerçekleştiren ASO üyeleri arasında ilk beşte yer aldı. İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO) belirlediği “Türkiye’nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu” sıralamasında 51.sıraya kadar yükselen MAN Türkiye, halen ilk yüz sıralamasındaki yerini korumaktadır.




osmaniye web tasarım